Spelregels

100% Scoringskans of niet?

Door Jan Wouter Kok,

Lid Landelijke Commissie Spelregels


Zomaar een aantal momenten van de afgelopen tijd: PSV – Inter Milaan. Een speler van PSV passeert tussen de zijlijn en de 16-meter-lijn de doelman. Deze houdt nu de bal met de hand tegen. Op dat moment was er nog één verdediger achter de doelman. Rode of gele kaart?

Ander moment uit Heerenveen – PEC Zwolle. Bij een counter wordt een spits die alleen op de doelverdediger afgaat op de rand van de middencirkel vastgepakt. Rode of gele kaart?

En dan nog de actie die al besproken is bij de vraag van de week op de COVS-site bij de wedstrijd Excelsior – Vitesse. Een speler passeert vlak voor de doellijn naast het doel de doelverdediger die nu deze speler vastpakt. Er staan op dat moment twee spelers achter de doelverdediger en vanaf de doellijn is het een moeilijk hoek om te scoren. Rood of geel?


Scoringskans

Wat staat er nu in de regels? In regel 12 staat dat een speler die een doelpunt of een scoringskans voorkomt door het spelen van de bal met de hand bestraft moet worden met een rode kaart. Een rode kaart moet ook worden gegeven als een verdediger (kan ook de doelverdediger zijn) een tegenstander die zich, in algemene zin, in de richting van het doel van de overtreder begeeft, een duidelijke scoringskans ontneemt, door middel van een overtreding waarvoor een vrije schop moet worden gegeven. Daarbij moet het volgende in acht genomen worden:

  • Afstand tussen overtreding en doel.
  • Algemene richting van het spel.
  • Waarschijnlijkheid om de bal in bezit te houden of te krijgen.
  • Plaats en aantal verdedigers.

Een vuistregel die hier niet bij staat, maar wel door veel scheidsrechters wordt gehanteerd is: kan de aanvaller bij zijn eerstvolgende balcontact scoren?


Korte hoek

Terug naar voorgaande situaties:

PSV – Inter Milaan. Als de doelverdediger hier de bal niet had tegengehouden was de kans zeer groot dat de PSV-speler de bal in het doel had kunnen schieten. De speler die er nog stond mag zijn handen niet gebruiken en de ‘korte hoek’ lag heel uitnodigend open. Hier zou een rode kaart op zijn plaats zijn geweest.

Bij Heerenveen – PEC Zwolle hebben we te maken met een grijs gebied. De speler heeft alleen de doelverdediger nog voor zich, maar de afstand is erg groot. Een gele kaart is daar als we de vuistregel in acht nemen voor de hand liggend. Maar wat als dit nu tien of vijftien meter verder is? Zit je dan als scheidsrechter goed in de wedstrijd en heb je gezien dat de aanvaller een fluwelen traptechniek over zich heeft, dan zou rood zomaar kunnen. Loop je wel met een probleem dat als tien minuten later in eenzelfde situatie aan de andere kant het een overtreding op een speler betreft die geen deuk in een pakje boter kan schieten je dan eigenlijk niet terug kan naar geel terwijl dat dan juist op zijn plaats zou zijn.

Dan de laatste situatie bij Excelsior – Vitesse. Hier had de aanvaller naast het doel op de doellijn of een halve meter ervoor met de bal ‘gestaan’ met twee verdedigers voor zich. De doelkans lijkt hier erg klein en geel lijkt hier op zijn plaats.


Beoordeling scheidsrechter

Echter, en dat geldt voor alle situaties die hier besproken zijn, alles is ter beoordeling van de scheidsrechter. Dus als de scheidsrechter gezien heeft dat in de laatste situatie de aanvaller juist die fluwelen traptechniek heeft en hij dus vindt dat de speler met zijn volgende actie kon scoren, dan is rood gerechtvaardigd. Wat niet wegneemt dat het hier doorgaans geel is. Hetzelfde geldt ook voor de tweede situatie, ook zal daar meestal geel het verdict zijn. En uiteraard gaat dat ook op voor de eerste situatie. Is de scheidsrechter van mening dat de bal voor het chocoladebeen van de aanvaller kwam en dat juist die ene verdediger twee uitschuifbare benen heeft, is zijn beslissing om geel te geven te verdedigen ook al zal toch het aantal scheidsrechters dat rood geeft hier de overhand hebben.


Grijze gebieden

Let wel: de momenten dat een scheidsrechter anders kan beslissen geldt voor een aantal posities op het veld, dus op de doellijn of dertig meter voor het doel oftewel in de volksmond de grijze gebieden. Voor het overige geldt uiteraard dat een duidelijke scoringskans een duidelijke scoringskans is.


Foto boven: Tijdens de wedstrijd Excelsior - Ajax torpedeert Ajax speler Matthijs de Ligt (r) met een sliding op de doorgebroken Excelsior speler Mike van Duinen (l). Foto Pro Shots /Dennis Wielders.